Allah’ın, kainatı yarattıktan sonra gerisini sebeplere bıraktığı fikrini (Deizm) çürüten harika bir saat ve kitap örneği.

23.LEMA:3.MUHAL:EĞER DESEN: Elhasıl: Madem mevcudat var. Madem Onaltıncı Nota’nın başında denildiği gibi; mevcudun vücuduna, taksim-i aklî ile dört yoldan başka yol tahayyül edilmez. O dört cihetten üçünün -herbirinin üç zahir muhaller ile butlanı, kat’î bir surette isbat edildi. Elbette bizzarure ve bilbedahe dördüncü yol olan vahdet yolu, kat’î bir surette isbat olunuyor. O dördüncü yol … Devamını oku "Allah’ın, kainatı yarattıktan sonra gerisini sebeplere bıraktığı fikrini (Deizm) çürüten harika bir saat ve kitap örneği."

Allah’ın sebepleri yaratmasındaki hikmet nedir?

22.SÖZ:2.MAKAM:1.LEM’A:1.NÜKTE: Birinci nükte içinde bir ihtar: Ey esbab-perest gafil! Esbab, bir perdedir. Çünki izzet ve azamet öyle ister. Fakat iş gören, kudret-i Samedaniyedir. Çünki tevhid ve celal öyle ister ve istiklali iktiza eder. Sultan-ı Ezelî’nin memurları, saltanat-ı rububiyetin icraatçıları değillerdir. Belki o saltanatın dellâllarıdırlar ve o rububiyetin temaşager nâzırlarıdırlar. Ve o memurlar, o vasıtalar; kudretin … Devamını oku "Allah’ın sebepleri yaratmasındaki hikmet nedir?"

Kainattaki oluşumların sebeplerle bağlantısı yok mu?, Sonuç sebeplerden mi yoksa Allahtan mı?

33.SÖZ:27.PENCERE:  Yirmiyedinci Pencere   اَللّهُ خَالِقُ كُلِّ شَيْءٍ وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ وَكِيلٌ Kâinatta, “esbab ve müsebbebat” görünen eşyaya bakıyoruz ve görüyoruz ki: En a’lâ bir sebeb, en âdi bir müsebbebe kuvveti yetmiyor. Demek esbab bir perdedir, müsebbebleri yapan başkadır. Meselâ; hadsiz masnuattan yalnız cüz’î bir misal olarak insan başı içinde bir hardal küçüklüğünde bir … Devamını oku "Kainattaki oluşumların sebeplerle bağlantısı yok mu?, Sonuç sebeplerden mi yoksa Allahtan mı?"

Kainatın ezeli veya ebedi olmaması (Hudus), ihtimallerden en olması gerekenin olması. (İmkan)

33.SÖZ:30.PENCERE: Âmiriyet ve hâkimiyetin muktezası; rakib kabul etmemektir, iştiraki reddetmektir, müdahaleyi ref’etmektir. Onun içindir ki; küçük bir köyde iki muhtar bulunsa, köyün rahatını ve nizamını bozarlar. Bir nahiyede iki müdür, bir vilayette iki vali bulunsa, herc ü merc ederler. Bir memlekette iki padişah bulunsa, fırtınalı bir karmakarışıklığa sebebiyet verirler. Madem hâkimiyet ve âmiriyetin gölgesinin zaîf … Devamını oku "Kainatın ezeli veya ebedi olmaması (Hudus), ihtimallerden en olması gerekenin olması. (İmkan)"

Sebeplerin acizliğinin açıklanması. [Meyveyi ağaç mı yoksa Allah mı veriyor?]

32.SÖZ:2.MEVKIF:1.MAKSAD:EN SONDAKİ SORU: İşte ehl-i dalaletin vekili, buna karşı diyeceği kalmıyor. Yalnız diyor ki: “Şirke emare, kâinattaki tertib-i esbabdır. Herşeyin bir sebeble bağlı olduğudur. Demek esbabın hakikî tesirleri vardır. Tesirleri varsa, şerik olabilirler?” Elcevab: Meşiet ve hikmet-i İlahiyenin muktezasıyla ve çok esmanın tezahür etmek istemesiyle; müsebbebat, esbaba rabtedilmiş. Herbir şey, bir sebeble bağlanmış. Fakat çok … Devamını oku "Sebeplerin acizliğinin açıklanması. [Meyveyi ağaç mı yoksa Allah mı veriyor?]"

Sebep ile müsebbeb(sonuç) arasında nasıl bir ilişki vardır?

25.SÖZ:2.ŞU’LE:2.NUR:7.SIRR-I BELÂGAT: Yedinci Sırr-ı Belâgat: Kâh oluyor ki âyet; zahirî sebebi, icadın kabiliyetinden azletmek ve uzak göstermek için müsebbebin gayelerini, semerelerini gösteriyor. Tâ anlaşılsın ki; sebeb, yalnız zahirî bir perdedir. Çünki gayet hakîmane gayeleri ve mühim semereleri irade etmek, gayet Alîm, Hakîm birinin işi olmak lâzımdır. Sebebi ise şuursuz, camiddir. Hem semere ve gayetini zikretmekle … Devamını oku "Sebep ile müsebbeb(sonuç) arasında nasıl bir ilişki vardır?"

En küçük bir şeyi de mi Allah’tan bileceğiz? Meyveyi ağaç vermiş olamaz mı?

26.LEM’A:11.RİCA:’NIN SUALİ Meyveyi ağaçtan, hububatı topraktan istemeli. En cüz’î, en küçük bir şey’i de Allah’tan istemek ve Allah’a yalvarmak ne demektir? O vakit nur-u Kur’an ile sırr-ı tevhid, şu gelecek surette inkişaf etti. Kalbim o mütefelsif nefsime dedi: “En cüz’î ve en küçük şey; en büyük şey gibi, doğrudan doğruya bütün bu kâinat Hâlık’ının kudretinden … Devamını oku "En küçük bir şeyi de mi Allah’tan bileceğiz? Meyveyi ağaç vermiş olamaz mı?"

Kainattaki faaliyetleri melekler mi yapıyor yoksa Allah mı? Allah, araya neden sebepleri ve melekleri koymuş?

22.Söz’ün 2.Makamı:1.Lem’a içinden:  Birinci nükte içinde bir ihtar: Ey esbabperest gafil! Esbab, bir perdedir. Çünki izzet ve azamet öyle ister. Fakat iş gören, kudret-i Samedaniyedir. Çünki tevhid ve celal öyle ister ve istiklali iktiza eder. Sultan-ı Ezelî’nin memurları, saltanat-ı rububiyetin icraatçıları değillerdir. Belki o saltanatın dellâllarıdırlar ve o rububiyetin temaşager nâzırlarıdırlar. Ve o memurlar, o … Devamını oku "Kainattaki faaliyetleri melekler mi yapıyor yoksa Allah mı? Allah, araya neden sebepleri ve melekleri koymuş?"